پرانا چیست؟
پرانا٬ انرژی حیاتی و یا انرژیی است که تمام جهان هستی را احاطه کرده است. حیوان و انسان٬ پرانا را از طریق تنفس جذب بدن می کنند.
پرانا را کنترل تنفس توصیف کرده اند اما معنای واقعی، آن نیست.
با اینکه پرانا ارتباط نزدیکی با هوایی که ما تنفس می کنیم دارد٬ معهذا پرانا هوا نیست٬ اگر چه دقیقا با هوا نزدیکی دارد.
حکیم پاتنجلی در کتاب خود تحت عنوان "جملات کوتاه درباره یوگا" از یوگا به عنوان وسیله ای برای جلوگیری از نوسانات فکر نام می برد و معتقد است امر فوق بدون کنترل "پرانا" یا تنفس امکان پذیر نیست.
"پرانا" به تنظیم تنفس و تمرکز ذهن یوگی کمک می کند، به این ترتیب که با کنترل کردن ذهن، پرانا نیز کنترل می شود. پرانا عنصری است لطیف تر از هوا و می توان آن را به عنوان انرژی موجود در تمام ذرات کهکشان تعریف کرد.
البته "پرانا" تنها با تنفس ارتباط ندارد. تنظیم تنفس تنها یکی از تمرینات بسیاری است که با آن به کنترل پرانایامای واقعی نائل می آییم.
تنفس، تبلور یک قدرت احیاء کننده به نام "پرانا" است، پرانا از طریق تنظیم کردن تنفس طبیعی کنترل می شود و این روند کنترل "پرانایاما" نامیده می شود.
این انرژی حیات بخش در تمام اشکال زندگی یافت می شود. در واقع پرانا را در هر چیزی که حیات داشته باشد می توان مشاهده نمود.
تک تک سلول های بدن با نیروی پرانا کنترل و تنظیم می گردد. پرانا در تمام اشکال ماده وجود دارد ولی در عین حال خودش ماده نیست بلکه انرژی یا نیرویی است که به ماده روح می دهد.
پرانا در هوا، غذا، آب، نور خورشید و... وجود دارد و در واقع غذا، آب، هوا و... فقط ابزاری هستند که پرانا از طریق آنها به جسم منتقل می شود و به واسطه آب و غذایی که می خوریم و هوایی که تنفس می کنیم، پرانا را جذب می نماییم.
عالی ترین و بالا ترین جلوه پرانا در آدمی، اندیشه است. با ورزیده کردن این نیروی ظریف و عجیب یوگی می تواند ذهن خود را ارتقا بخشیده آن را به سطح ابرآگاهی رسانده و به کنش وادارد.
واژه ی پرانایاما از دو واژه ی ریشه ای "پرانا" و "یاما" گرفته شده است.
واژه ی "یاما" به معنای کنترل است اما با مفاهیم دیگری نیز به کار گرفته شده است. در هر صورت در زبان فارسی واژه ی معادل برای بیان این مفهوم وجود ندارد و ما کل کلمه را به معنی کنترل تنفس در نظر می گیریم. پرانایاما، با به کار گیری تنفس، باعث جریان یافتن پرانا در کانال های انتقال انرژی (نادی ها) در بدن پرانیک می شود.
هدف نهایی انجام این تمرینات دستیابی به کنترل جریان پرانا در بدن است. به پرانایاما نباید تنها به عنوان یک سری تمرینات تنفسی که باعث افزایش دخول اکسیژن به بدن می شود توجه کرد.
شیوه های تمرینی کنترل تنفس، پرتوجو را قادر می سازد تا با تقویت پرانا و تصفیه ی نادی ها مسیر زندگی را در خصوص رسیدن به سلامت جسم و آرامش ذهن هموار سازد.
نقش تمرینات پرانایاما در بهبود شرایط جسمانی، روانی و سطح انرژی بدن و ذهن فوق العاده مهم است.
همانطور که گفتیم آگاهی و کنترل انرژی حیاتی که در فرد جلوه گر می شود "پرانایاما" نام دارد و آن دری از قدرت تقریبا نا محدودی است که به روی فرد گشوده می شود.
کنترل پرانا یکی از اهداف پرانایاما است و تعالیم و تمرینات یوگی ها برای رسیدن به آن یک هدف می باشد.
کنترل کردن موج کوچک پرانا که تمام انرژی های ذهنی و جسمی را نمایان می سازد از طریق تنفس مداوم جسمانی به آسان ترین صورت انجام می شود.
یوگی ها از پرانا آگاهانه برای بیدار کردن نیروی روحانی خفته در بدنشان استفاده می کنند.
و نهایتا اینکه پرانا باعث حیات و زنده بودن همه موجودات در جهان بوده و بهره گیری هرچه بیشتر آن از طریق خورشید، هوا و غذا عاملی است برای سلامتی جسم و آرامش ذهن.
خلاصه مقاله
پرانا انرژی حیاتی است که تمام جهان هستی را احاطه کرده و از طریق تنفس، غذا و آب به بدن منتقل میشود. کنترل و تنظیم پرانا با تمرینات پرانایاما به بهبود سلامت جسم و آرامش ذهن کمک میکند و نقش مهمی در افزایش انرژی و تمرکز دارد.

سوالات متداول درباره پرانا
-
۱. پرانا چیست؟
-
پرانا انرژی حیاتی است که تمام جهان هستی را احاطه کرده و از طریق تنفس جذب بدن میشود.
-
۲. پرانایاما چیست؟
-
پرانایاما تمریناتی است برای کنترل و تنظیم جریان پرانا در بدن از طریق تنفس.
-
۳. چگونه پرانا به سلامت جسم کمک میکند؟
-
پرانا با تقویت و تصفیه نادیها، به بهبود شرایط جسمانی و روانی کمک میکند.
-
۴. آیا پرانا فقط از طریق تنفس جذب میشود؟
-
خیر، پرانا از طریق غذا، آب و نور خورشید نیز جذب میشود.
-
۵. هدف نهایی پرانایاما چیست؟
-
هدف کنترل جریان پرانا در بدن برای رسیدن به سلامت جسم و آرامش ذهن است.
-
۶. پرانا چه نقشی در تمرکز ذهن دارد؟
-
کنترل پرانا به تنظیم ذهن و جلوگیری از نوسانات فکری کمک میکند.
-
۷. آیا پرانا ماده است یا انرژی؟
-
پرانا انرژی است که به ماده روح میدهد و خود ماده نیست.
-
۸. چگونه میتوان پرانا را افزایش داد؟
-
با تمرینات پرانایاما و بهرهگیری از خورشید، هوا و غذا میتوان پرانا را افزایش داد.
-
۹. پرانا چه ارتباطی با یوگا دارد؟
-
یوگا با کنترل پرانا به آرامش ذهن و سلامت جسم کمک میکند.
-
۱۰. آیا پرانا در تمام موجودات وجود دارد؟
-
بله، پرانا در تمام اشکال زندگی وجود دارد و انرژی حیات بخش است.