کتاب علم تنفس

کتاب علم تنفس اثر سوامی شیواناندا با ترجمه منیره دشتی، کتابی تخصصی درباره تنفس در یوگا و پرانایاما است. این اثر از مبانی پرانا و تنفس آغاز می‌کند و سپس به موضوعاتی مانند نادی‌ها، چاکراها، پاکسازی‌های یوگایی، وضعیت مناسب برای تمرین و تکنیک‌های مختلف پرانایاما می‌پردازد.

روی جلد نسخه فارسی کتاب زیرعنوان «تمرینات تنفسی برای انرژی حیاتی بیشتر، تمرکز بهتر، گسترش آگاهی» درج شده است و نسخه موجود توسط انتشارات ذهن زیبا منتشر شده است.

کتاب علم تنفس درباره چیست؟

موضوع اصلی کتاب، پرانایاما یا دانش تنظیم آگاهانه تنفس در سنت یوگا است. شیواناندا در این اثر فقط به شیوه دم و بازدم نمی‌پردازد، بلکه تنفس را در چارچوب وسیع‌تری از مفاهیم یوگا مانند پرانا، نادی‌ها، چاکراها و تمرین ذهن بررسی می‌کند.

به همین دلیل «علم تنفس» هم کتابی برای شناخت مبانی نظری پرانایاما است و هم مجموعه‌ای از توضیحات و تمرین‌های مرتبط با تنفس یوگایی را در اختیار خواننده قرار می‌دهد.

پرانا و پرانایاما

یکی از نخستین موضوعات کتاب مفهوم پرانا و ارتباط آن با پرانایاما است. در سنت یوگا، پرانا مفهومی گسترده‌تر از هوایی است که وارد ریه‌ها می‌شود و به نیروی حیاتی اشاره دارد.

کتاب این نگاه سنتی را توضیح می‌دهد و سپس به شیوه‌های تنظیم تنفس و نقش پرانایاما در تمرین یوگا می‌پردازد.

نادی‌ها و چاکراها

در بخش‌های نظری کتاب موضوعاتی مانند ایدا، پینگالا، سوشومنا، نادی‌ها، چاکراها و کندالینی نیز مطرح می‌شوند.

این مفاهیم متعلق به چارچوب سنتی یوگا هستند و بهتر است آنها را در همان زمینه تاریخی و فلسفی مطالعه کرد، نه اینکه بدون تفکیک معادل ساختارهای شناخته‌شده پزشکی یا علوم اعصاب دانست.

پاکسازی‌های یوگایی

در کتاب به برخی تمرین‌های شات‌کارما یا روش‌های سنتی پاکسازی نیز اشاره می‌شود؛ از جمله نتی، کاپالابهاتی و سایر روش‌هایی که در متون هاتا یوگا مطرح شده‌اند.

بعضی از این تمرین‌ها نیاز به آموزش عملی دارند و صرفاً خواندن کتاب به معنی مناسب‌بودن اجرای همه آنها برای هر فرد نیست.

کتاب چه تکنیک‌های تنفسی را معرفی می‌کند؟

اثر اصلی شیواناندا انواع مختلفی از تمرین‌های پرانایاما را بررسی می‌کند؛ از تمرین‌های ساده‌تر تنظیم تنفس تا روش‌هایی مانند:

• تنفس عمیق
• نادی شودانا و پاکسازی نادی‌ها
• کاپالابهاتی
• بهاستریکا
• براماری
• شیتالی
• شیتکاری
• کومبهاکا و حبس تنفس
• پرانایاما در مدیتیشن و آرام‌سازی

فهرست نسخه اصلی The Science of Pranayama نیز همین طیف از موضوعات را شامل می‌شود.

وضعیت بدن در پرانایاما

کتاب علاوه بر تکنیک تنفس، به وضعیت مناسب بدن برای تمرین نیز توجه دارد و درباره آساناهایی مانند پادماسانا، سیدهاسانا و سایر وضعیت‌های نشسته توضیح می‌دهد.

هدف این است که بدن هنگام تمرین تنفس تا حد امکان پایدار و راحت باشد و فرد بتواند توجه خود را روی تنفس حفظ کند.

بانداها و پرانایاما

در مباحث پیشرفته‌تر کتاب، بانداها نیز مطرح می‌شوند. باندا در سنت یوگا به قفل‌ها یا اعمال مشخصی گفته می‌شود که همراه بعضی تمرین‌های پرانایاما انجام می‌شوند.

تمرین‌های پیشرفته شامل حبس طولانی تنفس یا باندا بهتر است پس از آموزش صحیح و متناسب با سطح فرد انجام شوند.

آیا کتاب برای افراد مبتدی مناسب است؟

بخش‌های ابتدایی کتاب می‌توانند برای آشنایی با مفهوم تنفس و پرانایاما مفید باشند، اما همه تمرین‌های کتاب در یک سطح نیستند.

افراد مبتدی بهتر است ابتدا از تمرین‌های ساده شروع کنند و تکنیک‌های پیشرفته‌تر، به‌خصوص تمرین‌های همراه با حبس تنفس، را با راهنمایی مربی آشنا با پرانایاما انجام دهند.

آیا علم تنفس فقط یک کتاب تمرین است؟

خیر. کتاب ترکیبی از مباحث نظری و عملی است. در کنار تکنیک‌های تنفسی، درباره پرانا، نادی‌ها، چاکراها، رژیم و شرایط تمرین، آرام‌سازی و برخی مباحث سنتی یوگا نیز صحبت می‌شود.

آیا تمرین‌های تنفسی برای همه مناسب‌اند؟

همه تکنیک‌های پرانایاما شدت یکسانی ندارند. تنفس آرام و بدون فشار با حبس‌های طولانی تنفس یا تکنیک‌های پیشرفته متفاوت است.

سوامی شیواناندا کیست؟

سوامی شیواناندا از آموزگاران شناخته‌شده یوگا در قرن بیستم و بنیان‌گذار Divine Life Society بود. آثار متعددی از او درباره یوگا، مدیتیشن، پرانایاما و زندگی معنوی منتشر شده است.

نسخه فارسی کتاب

نسخه فارسی «علم تنفس» با ترجمه منیره دشتی توسط انتشارات ذهن زیبا منتشر شده و دارای ۲۰۰ صفحه و جلد شومیز است.

شابک این نسخه 978-600-7801-41-3 است.

درباره قطع و نوبت چاپ نسخه موجود

در اطلاعات قدیمی همین SKU در دانش یوگا، قطع وزیری و چاپ سوم سال ۱۴۰۲ ثبت شده است؛ در حالی که برخی منابع کتاب‌شناختی همین شابک، قطع رقعی و نوبت چاپ دیگری را برای چاپ‌های موجود ثبت کرده‌اند.

به همین دلیل برای ثبت نهایی قطع و نوبت چاپ، شناسنامه نسخه‌ای که اکنون در فروشگاه موجود است باید ملاک قرار گیرد.

سؤالات متداول درباره The Science of Pranayama

نویسنده کتاب علم تنفس کیست؟

نویسنده کتاب سوامی شیواناندا است.

مترجم کتاب چه کسی است؟

ترجمه فارسی این نسخه توسط منیره دشتی انجام شده است.

ناشر کتاب کدام است؟

نسخه موجود توسط انتشارات ذهن زیبا منتشر شده است.

کتاب چند صفحه دارد؟

این نسخه ۲۰۰ صفحه دارد.

موضوع اصلی کتاب چیست؟

موضوع اصلی کتاب پرانایاما، تنظیم تنفس، پرانا و مبانی سنتی تنفس در یوگا است.

آیا کتاب شامل تمرین عملی است؟

بله. در کنار مباحث نظری، انواعی از تمرین‌های تنفسی و پرانایاما نیز معرفی می‌شوند.

آیا برای افراد مبتدی مناسب است؟

برای مطالعه بله؛ اما تکنیک‌های پیشرفته‌تر پرانایاما بهتر است با آموزش صحیح و متناسب با سطح فرد انجام شوند.

شابک کتاب چیست؟

شابک نسخه فارسی 978-600-7801-41-3 است.